Η νέα του διευθύντρια, Κατερίνα Γρέγου, παρουσίασε το φιλόδοξο εκθεσιακό πρόγραμμα
Θα δοθεί έμφαση στον ρόλο της Φωτογραφίας στην σύγχρονη τέχνη και στην προβολή της μέσα από τα ελληνικά μουσεία, έτσι όπως της αρμόζει πραγματικά;
Η Ιωάννα Βασδέκη βρέθηκε στη μεγάλη συνέντευξη τύπου του ΕΜΣΤ
Η πολύπαθη πορεία του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης είναι υπέρ το δέον γνωστή. Τώρα όμως μοιάζει να έρχεται μία νέα πνοή αισιοδοξίας στον θεσμό. Και γιατί; Η απάντηση είναι πολύπλευρη. Στην κατάμεστη αίθουσα όπου πραγματοποιήθηκε το μεσημέρι της Τρίτης (5 Απριλίου 2022) η συνέντευξη τύπου (ακόμη και η νέα διευθύντρια του ΕΜΣΤ τόνισε την έκπληξη και την χαρά της για το γεγονός), κυριαρχούσε μία ευδιάθετη ατμόσφαιρα.
Την συνέντευξη τύπου εγκαινίασε ο πρόεδρος του ΕΜΣΤ Αγγελής Αντωνόπουλος, o oποίος επίσης αναφέρθηκε στην εντυπωσιακή προσέλευση λέγοντας, “Δεν το περίμενα να γεμίσει με τόσο κόσμο το μικρό μας αμφιθέατρο”. Και βέβαια δεν παρέλειψε να αναφερθεί στην ιδρυτική διευθύντρια του μουσείου την κυρία Άννα Καφέτζη που “μετά από 14 χρόνια δεν μπόρεσε να ανοίξει εκείνη το μουσείο έτσι όπως της άξιζε”, καθώς και στην “μικρή μεν αλλά σημαντική θητεία της Κατερίνας Κοσκινά”.
Επόμενος ομιλητής ήταν ο υφυπουργός πολιτισμού και αθλητισμού Νικόλας Γιατρομανωλάκης, ο οποίος εστίασε στον σπουδαίο ρόλο του μουσείου και τόνισε πως “το ΕΜΣΤ αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο στην προώθηση του πολιτισμού για το υπουργείο”. Εντυπωσιακό είναι το γεγονός πως ενισχύθηκε ο προϋπολογισμός του μουσείου και ήδη, όπως είπε ο υφυπουργός έχουν εγκριθεί ποσά “από το ταμείο ανάκαμψης για να επενδύσουμε σε προγράμματα”.
Τελευταία ομιλήτρια ήταν η νέα διευθύντρια του μουσείου, η οποία ξεκίνησε την παρουσίαση της τονίζοντας την επιστροφή της στην Ελλάδα μετά από 25 χρόνια και πόσο τελικά ήταν αυτό που ήθελε πραγματικά. Η ομιλία ήταν πλούσια σε πληροφορίες, οράματα και γνώσεις.
Όσον αφορά την Φωτογραφία, σε πρώτη φάση, φαίνεται πως η αγαπημένη μας τέχνη- ειδικά η σύγχρονη παραγωγή – θα έχει αρκετή προβολή στο επαναπροσδιορισμένο ΕΜΣΤ. Ενδεικτικό είναι άλλωστε πως μία από τις κεντρικές εκθέσεις που παρουσίασε η διευθύντρια είναι η ατομική της φωτογράφου Ειρήνης Βουρλούμη η οποία συνομιλεί με το έργο του παππού της, ζωγράφου Ανδρέα Βουρλούμη (1910–1999), αντιπαραβάλλοντας δικές της φωτογραφίες της Αθήνας με έργα εκείνου, σε μια χειρονομία καλλιτεχνικού αναστοχασμού και τρυφερής επίσκεψης στην ιστορία. Σε επιμέλεια του Σταμάτη Σχιζάκη και διάρκεια 16 Ιουνίου έως 30 Οκτωβρίου 2022.
Αναμένουμε με ιδιαίτερο ενδιαφέρον όμως αν θα ξεπεραστούν τα όρια της γνωστής σύγχρονης φωτογραφίας και θα προβληθούν και αξιόλογοι Έλληνες και ξένοι δημιουργοί που δεν εντάσσονται στο πλαίσιο αυτό.
Τί θεωρούμε ποιό σημαντικό απ’ όλα όσα ακούσαμε στην συνέντευξη τύπου από την νέα διευθύντρια:
-
Δημιουργείται πίνακας αμοιβών καλλιτεχνών: οι καλλιτέχνες θα αμοίβονται για τα έργα τους και τη δουλειά τους, όπως είπε η διευθύντρια “το ΕΜΣΤ δεσμεύεται να πληρώνει όλους τους καλλιτέχνες”,
-
Από δω και πέρα το μουσείου θα επινοεί δικές του παραγωγές, δικές του εκθέσεις (εδώ τίθεται βέβαια των βασικό ζήτημα των χρηματοδοτήσεων),
-
Θα καταργηθεί η τακτική δωρεάς έργων τέχνης από τους ίδιους τους καλλιτέχνες,
-
Δωρεές συλλεκτών θα είναι ευπρόσδεκτες αλλά θα γίνεται επιλογή
-
“Οφείλει να γίνει ο κεντρικός πόλος έλξης πολιτισμού” και “να γίνει σημείο αναφοράς για την τέχνη και τον οπτικό πολιτισμό”
-
Θα επικεντρωθεί σε καλλιτέχνες από την νοτιο-ανατολική Μεσόγειο. Μια σπουδαία επιλογή αλλά αναμφίβολα θα είναι σημαντικό να υπάρχει ισορροπία και με καλλιτεχνική παραγωγή από τον υπόλοιπο πλανήτη.
-
Όραμα να γίνει το Μουσείο κυριολεκτικά ένα κτίριο καλυμένο από… την φύση, δηλαδή κρεμαστούς κήπους κοκ.
Συνοπτικά, τί να περιμένετε από το ανανεωμένο πρόγραμμα του Μουσείου:
Ατομικές και ομαδικές εκθέσεις με σαφή σύγχρονο προσανατολισμό, όπου υπάρχει και σημαντική έμφαση σε φωτογραφικά έργα
Artist Residencies / φιλοξενίες καλλιτεχνών
Mentoring
Εκπαιδευτικά προγράμματα
Artist at Work / Καλλιτέχνες προσκαλούνται να δημιουργήσουν έργα εντός του Μουσείου
Βασικό ζήτημα είναι να υλοποιηθούν πραγματικά όλα τα νέα δεδομένα και να μην αρχίσουν να αναχαιτίζονται από παγιωμένες πολιτικές. Κατά την έξοδο μου τον υπόγειο χώρο όπου έλαβε χώρα η συνέντευξη τύπου, γινόταν διανομή άλλου ενημερωτικού υλικού από το Σωματείο Εργαζομένων Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης. Εκεί εκφράζεται η δική τους άποψη για όλα τα νέα που συμβαίνουν στο ΕΜΣΤ με αρκετά ενδιαφέρουσες πληροφορίες σχετικά με θέματα διορισμών, αμοιβών και άλλων.
Κι ένα τελικό σημείωμα: μόλις εισέρχεται ο επισκέπτης στο μουσείο, ένα από τα κεντρικά εκθέματα, το οποίο ανήκει στις νέες προτάσεις, είναι μια σειρά μεγάλων εκτυπώσεων φωτογραφικά έργα όπου αποτυπώνονται με χαρακτηριστική σεξουαλικότητα αντρικές μορφές – δίπλα στο καφέ. Η προώθηση διαφόρων απόψεων περί φύλων και ερωτικότητας υπήρχε ανέκαθεν στην τέχνη, δεν είναι κάτι πρωτόλειο. Όμως εδώ τίθεται ένα ερώτημα σημαντικό: το ΕΜΣΤ όπως και κάθε μουσείο σήμερα, προσπαθεί να βασιστεί, σε τεράστιο βαθμό, στα εκπαιδευτικά του προγράμματα. Σε δράσεις που απευθύνονται σε παιδιά όλων των ηλικιών – και των μικρότερων.
Άλλωστε, είναι γνωστό πως ένας πολιτιστικός θεσμός ‘εκπαιδεύει’ κατά κάποιο τρόπο τους νέους αυτού του κόσμου. Θα πρέπει να προσέξει ενδελεχώς το κάθε μουσείο – ειδικά αυτά της σύγχρονης, συχνά διφορούμενης, τέχνης – τί ακριβώς επιλέγει να ‘διδάξει’ στις μικρές γενιές. Αυτές που στην πραγματικότητα θα διαμορφώσουν την κοινωνία του αύριο. Και, σε καμία περίπτωση, δεν θέλουμε να τους διδάξουμε κάτι που δεν θα βοηθήσει τελικά σε τίποτα (θετικό)…
Kείμενο φωτογραφιες: Ιωάννα Βασδέκη
