Για να αποκτήσουμε την βέλτιστη ποιότητα (που σηµαίνει καθαρές και ευκρινείς φωτογραφίες) μια από τις βασικές προϋποθέσεις για κάτι τέτοιο είναι και η σωστή στήριξη δηλ. η ακινητοποίηση της φωτογραφικής µηχανής. Με σύνθηµα την σταθερότητα θα έχουµε ως συµµάχους µας τα κατάλληλα µέσα. Στον φωτογραφικό εξοπλισµό ένα από τα πιο απαραίτητα µέσα στήριξης (εκτός από το τρίποδο) είναι και το – άγνωστο σε πολλούς – µονόποδο!
Η τεχνολογία στις φωτογραφικές µηχανές εξελίσσεται διαρκώς. Το software και τα apps για επεξεργασία εικόνας προοδεύουν, ενώ η απλούστευσή τους ικανοποιεί και τους αρχάριους φωτογράφους που θέλουν να βελτιώσουν τις εικόνες τους. Όµως πρέπει για να έχουµε πετυχηµένο αποτέλεσµα πρέπει να ξεκινάµε από καλή βάση δηλ. από καθαρές, ευκρινείς και ακούνητες φωτογραφίες.
Γι αυτό η λύση είναι τελείως απλή: Σταθεροποίηση: Με οποιονδήποτε τρόπο: Λήψεις µε γρήγορη ταχύτητα κλείστρου, χρήση φακών µε optical stabilizer και όταν όλα αποτυγχάνουν, τρίποδο ή µονόποδο. Το τελευταίο ίσως να µην είναι τόσο διάσηµο όσο το τρίποδο, αλλά παρουσιάζει πολλά πλεονεκτήµατα για τη φωτογραφία σε εξωτερικούς χώρους, φύση κλπ. (outdoor αν πρόκειται να υιοθετήσουµε τη διεθνή ορολογία).
Σταθεροποίηση
Όσο τέλεια και γρήγορη κι αν είναι η µηχανή µας, εφόσον οι φωτιστικές συνθήκες δεν το επιτρέπουν δυστυχώς η φωτογραφία θα βγει κουνηµένη. Απορίες τύπου “Φωτογράφησα µε τηλεφακό και δεν πήρα καθαρή φωτογραφία” ή “Μα τερµάτισα το ζουµ, γιατί βγήκε θολή;” µπορούν να απαντηθούν πολύ απλά: Ο φωτισµός ήταν χαµηλός και η ταχύτητα κλείστρου όχι αρκετά γρήγορη. Το σύνολο µηχανής-φακού αποσταθεροποιήθηκε: η ελάχιστη µετατόπισή του τη στιγµή που πατήθηκε το κουµπί του κλείστρου µεταφράστηκε ως κούνηµα δηλ. λιγότερο ή περισσότερο θολή, µη ευκρινής εικόνα.
Η σταθεροποίηση είναι το Α και το Ω για πετυχηµένη φωτογράφηση και τα τρίποδα και µονόποδα τα απαραίτητα εξαρτήµατα που πετυχαίνουν την ακινητοποίηση. Τα τρίποδα µπορεί να προσφέρουν το maximum της σταθερότητας δεν παύουν να είναι βαριά και ογκώδη. Κατά συνέπεια δύσκολα στη µεταφορά, ιδιαίτερα όταν επιχειρούµε µακρινές διαδροµές µε τη φωτογραφική τσάντα γεµάτη.
Το µονόποδο
Ακούει και στην ονοµασία unipod δηλαδή ένα στήριγµα/σκέλος, εξ ου και µονόποδο. Οι Manfrotto, Vanguard, Benro και άλλες κατασκευάστριες εταιρίες διαθέτουν µονόποδα σε διάφορα µοντέλα για όσους θέλουν σταθερότητα χωρίς να είναι στάσιµοι. Κατασκευάζονται από διάφορα υλικά, κυρίως κράµα αλουµινίου και σε µερικές περιπτώσεις από ανθρακονήµατα (carbon fibre). Τα µονόποδα µπορεί να χωρίζονται σε 2, 3 ή 4 τµήµατα που ακινητοποιούνται µε τα αντίστοιχα clip ασφαλείας. Κάποιες φορές στο πάνω µέρος έχουν κάλυµα από αφρώδες υλικό που χρησιµεύει ως λαβή (χρήσιµη όταν κάνει πολύ κρύο) και αρκετά συχνά υπάρχει ιµάντας µεταφοράς.
Το άνω άκρο του µονόποδου, που συνήθως έχει σύστηµα γρήγορης απελευθέρωσης quick release, άλλοτε έχει βάση για απευθείας προσαρµογή της µηχανής κι άλλοτε φέρει µικρή κεφαλή Pan/Tilt δύο κινήσεων σαν των τριπόδων.
Χρηστικότητα
“Γιατί να προτιµήσω µονόποδο αντί για τρίποδο;” θα ρωτήσει εύλογα κάποιος. Η απάντηση είναι “Αναλόγως της χρήσης”. Το τρίποδο σαφώς προσφέρει την απόλυτη σταθερότητα. Το µονόποδο δίνει πλεονέκτηµα περίπου 4 stop.
Δεν αντικαθιστά 100% το τρίποδο αλλά µπορεί να αποτελέσει σηµαντική βοήθεια για το φωτογράφο που κινείται διαρκώς. Το µονόποδο αποδεικνύεται ιδανικό για λάτρεις της φύσης και πεζοπόρους (διπλασιάζει την αξία του και ως πτυσσόµενο οδοιπορικό µπαστούνι). Μερικές φορές το αξιοποιούν και οι φωτορεπόρτερ που είναι διαρκώς στο τρέξιµο για την κάλυψη γεγονότων και ειδήσεων. Το µονόποδο προσφέρει πολύ µεγαλύτερη ευελιξία από το τρίποδο αφού δίνει περιθώριο κινήσεων προς όλες τις κατευθύνσεις αλλά και περιστροφής. Τα µονόποδα είναι πάντα ελαφρά (κάτω του κιλού) και σε σύµπτυξη γύρω στα 50-60εκ.
Tip
Έστω ότι κάνουµε λήψεις στη φύση µε zoom τηλεφακό 80-200mm φωτεινότητας f/4. Θέλουµε την εστιακή απόσταση στο 200mm για φλουταρισµένο background. Για ακούνητες λήψεις χρειαζόµαστε ταχύτητα 1/200sec και πιο γρήγορη (βάσει του κανόνα που λέει ότι η ταχύτητα πρέπει να είναι όσα τα millimetre του φακού). Όµως όταν οι συνθήκες φωτισµού δεν είναι ιδιαίτερα φωτεινές (πχ. σούρουπο) τότε δυστυχώς θα πρέπει να µειωθεί η ταχύτητα και άρα χρειαζόµαστε ένα µονόποδο ή τρίποδο.
