Αρνούμαι από τη φύση μου να μπαίνω σε «καλούπια». Δεν νοιώθω καμία απολύτως υποχρέωση να «υπηρετήσω» ένα είδος φωτογραφίας αποκλειστικά. Με αναζωογονεί δημιουργικά να πειραματίζομαι συνεχώς, με διαφορετικές τεχνικές, σε διάφορα πεδία. Το χειμώνα ειδικά, η «παιδική χαρά» είναι το στούντιο. Βρίσκω γοητευτικό το να δημιουργώ εικόνες που δεν έχουν προϋπάρξει. Αντιμετωπίζω τη φωτογραφία σαν σύνολο, σφαιρικά, χωρίς στεγανά. Οι τεχνικές προκλήσεις είναι η «διαστροφή» μου. Με αυτόν τον τρόπο, με τα χρόνια, απέκτησα μεγάλη άνεση κίνησης από τη φωτογραφία πορτραίτου, στο still life. Από τη φωτογραφία μόδας, στην τοπιογραφία. Από τη φωτογραφία δρόμου, στην εννοιολογική. Δεν πιστεύω στην εξειδίκευση. Αντίθετα, βρίσκω αυτήν την τάση απίστευτα βαρετή, αν όχι μια μεγάλη δημιουργική παγίδα. Θεωρείται από κάποιους «αντιεμπορική» η προσέγγισή μου. Η σύγχρονη τάση στο instagram είναι διαφορετική. Ο ένας, τοπία, τοπία, τοπία. Ο άλλος, γυναίκες, γυναίκες, γυναίκες. Ο παρ’ άλλος, μαυρόασπρη, μαυρόασπρη, μαυρόασπρη. Το βρίσκω απίστευτα πληκτικό. Μακρυά από μένα…
ΚΕΙΜΕΝΟ – ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: Στέφανος Σάμιος
1. Που πας καραβάκι με τέτοιο καιρό…
Πριν από χρόνια, νέος ακόμα, είχα δει το αριστούργημα του σπουδαίου Federico Fellini “E la nave va” (και το πλοίο φεύγει). Χωρίς αμφιβολία, επρόκειτο περί «μάγου». Η ταινία, πέρα από μνημείο αισθητικής, αποτελεί και σπουδαίο μάθημα για φωτογράφους, πιστεύω. 
Ενώ λοιπόν η ιστορία διαδραματίζεται σε ένα πλοίο, στο τέλος ο «μάγος» αποκαλύπτει τα μυστικά του. Η θάλασσα ήταν μπλε σακούλες πλαστικές και τα γυρίσματα στο στούντιο! 
Έμεινα με το στόμα ορθάνοιχτο… Δεκαετίες μετά, πρόσφατα, μου δόθηκε η ευκαιρία να εφαρμόσω τα διδάγματα του Δασκάλου, σε αυτήν τη «φωτογραφία», που εμπνεύσθηκα με αφορμή την φετινή επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση του 1821. Το καραβάκι χειροποίητο, κλασικό παιδικό, η σημαία επίσης, με ιστό μια οδοντογλυφίδα. Το ναυτάκι από τα παιδικάτα μου, είναι εντυπωσιακό το πως επιβίωσε από τρεις γενιές «Σαμίων» στη σειρά. Επιπλέον, ένας ανταριασμένος ουρανός από το αρχείο μου και φυσικά, η θάλασσα, μπλε σακούλες από σούπερ μάρκετ, και κάποια σελοφάν. Χρειάστηκαν αρκετές απολαυστικές ώρες στο Ρhotoshop, έξι αν θυμάμαι καλά. Αγαπώ το αποτέλεσμα όμως. Λάτρεψα την χρωματική γκάμα του μπλε του νερού και η όλη αισθητική βρίσκω ότι έχει μια «ελληνικότητα», με αδιόρατες αναφορές στο σπουδαίο λαϊκό ζωγράφο Θεόφιλο, κάτι που δεν είχα κατά νου αρχικά. Ξύπνησε μαζί και το «πατριωτικό» μου: ακόμα το παλεύουμε, παρά τις άθλιες συνθήκες, τη γενική μιζέρια, σε συνδυασμό μάλιστα με τη μετριότητα, αν όχι ανυποληψία, των εθνοπατέρων…
2. Δυστοπία
Η έμπνευση ήρθε «από το πουθενά». Σίγουρα όμως πρέπει να είχε σχέση υποσυνείδητα με όλο αυτό που βιώσαμε τον τελευταίο χρόνο. Σε ένα αφιλόξενο περιβάλλον ερημιάς, καταθλιπτικό, να ψάχνεις να βρεις την έξοδο, το φως, κάπου πολύ μακρυά. Όλη η εικόνα στηρίχθηκε σε έναν καταπληκτικό ουρανό από το αρχείο μου, την ώρα της δύσης. Σταδιακά προστέθηκαν τα επιμέρους στοιχεία. Έψαξα στο internet και βρήκα ειδικά brushes για το Ρhotoshop, κυρίως για τους κυματισμούς της θάλασσας και τα “splashes” στη βάση της πυραμίδας-ρημαγμένου κατάλοιπου πολιτισμού. Η πυραμίδα σχεδιάστηκε εξ ολοκλήρου και προστέθηκαν υφές στις έδρες της. Ο φωτισμός ήταν ένα ζήτημα και οι σκιές που έπρεπε να ακολουθούν τη φορά των κυματισμών. Ο ήλιος επίσης προστέθηκε στη συνέχεια. Τελικές πινελιές: η χρωματική γκάμα-φίλτρο και ο κόκκος που ενοποίησε την εικόνα. Πρόκειται για φωτογραφία; Υπό την ευρεία έννοια ναι. Χρησιμοποιήθηκαν φωτογραφίες και φωτογραφικά εργαλεία με φωτογραφική αισθητική. Από «καθαρόαιμη» οπτική, όχι. Τελικά, έχει κάποια σημασία; «Τροφή για σκέψη».
3. Το τριαντάφυλλο
Πάλι στη φάση του εγκλεισμού, προσπαθώντας να εμπνεύσω και να παρακινήσω τους φοιτητές μου, αντλούσα έμπνευση από τον μεγάλο Irving Penn. Η τέχνη του να δημιουργείς μαγεία από ευτελή υλικά, παντού, κυριολεκτικά από το «τίποτα». Τα υλικά της «συνταγής» εδώ, στοιχειώδη:
Ένα ξύλινο μανταλάκι, ένα αποξηραμένο τριαντάφυλλο, ένα κομμάτι χαρτί περιτυλίγματος κραφτ. Φωτισμός, μόνο ένα απλό soft box από δεξιά
και δύο χαρτόνια στο χέρι σαν «κόφτες» για το πολύ φως στο περιβάλλον. Αρχικά η εικόνα μου φαινόταν κάπως «επίπεδη». Πρόσθεσα το «spot» στο φόντο στη συνέχεια στο Photoshop, αφού προηγουμένως ξεγύρισα το βασικό θέμα. Θα μπορούσα να το έχω προβλέψει στη λήψη, ήθελα όμως να κρατήσω τη διαδικασία απλή. Το «φως» αυτό είναι συχνά σημαντικό. Βοηθά στο να αποκτήσει «τρισδιάστατη» αίσθηση η φωτογραφία. 
Nikon D780
• Nikkor AIS Macro 105mm f/2,8.
• ISO 100
•1/125sec.
• f/16
4 & 5. Το «πείραμα»
Αυτά τα πορτραίτα έγιναν στα πλαίσια πρόσφατης φωτογράφισης μόδας της συλλογής της εξαιρετικής νέας σχεδιάστριας Ιωάννας Γεωργίου. Σε ανάλογες φωτογραφίσεις στο στούντιο, ο κίνδυνος πάντα είναι να βρεθείς με πανομοιότυπες, τεχνικά μεν σωστές αλλά, συχνά, βαρετές εικόνες. Προσωπικά, πάντα προσπαθώ να διαφοροποιώ το υλικό μου με απλές λύσεις στους φωτισμούς ή και να εισάγω κάποια διακριτικά στοιχεία που να υποδηλώνουν χώρο, αμφισημία, κάποιες εντάσεις ίσως. Συχνά καταλήγω και σε αποδόμηση της εικόνας, όπως στη μεγάλη φωτογραφία. Βρίσκω αναζωογονητική τη διαδικασία και με γοητεύει ιδιαίτερα το απρόβλεπτο του αποτελέσματος, που συχνά αποκτά κάποια «ποιητική» διάσταση. Προφανώς, δεν θα ήταν κατάλληλες αυτές οι λύσεις για ένα τυπικό e-shop στις μέρες μας. Λειτουργούν όμως σαν «ενέσεις δημιουργικότητας» σε μία λογική οπτικής αφήγησης-editorial, συχνά συνυπάρχοντας αρμονικά με πιο καθαρές, περιγραφικές και «ορθόδοξες» εικόνες. Και στις δύο φωτογραφίες, ο φωτισμός είναι πολύ απλός, ένα οκταγωνικό soft box διαμέτρου 1,5m, μετωπικά και ψηλά με δύο μεγάλους λευκούς ανακλαστήρες δεξιά και αριστερά του μοντέλου. Ο φωτισμός είναι tungsten (ο πιλότος του studio flash) σε υψηλά ISO ώστε να μπορώ να δουλεύω στο χέρι. Στη μικρή, (δεξιά), την πιο ήπια, κρατώ μπροστά από το φακό το τζάμι ενός κάδρου υπό γωνία, ώστε να δημιουργείται κάποια διάχυση και αντανακλάσεις από τις γρίλιες του στούντιο. Για τη μεγάλη τώρα την πιο “extreme” (αριστερά), κρατώ μπροστά από το φακό έναν κύβο από plexiglass, το αγαπημένο μου τρυκ, σαν «υπογραφή» μου ας πούμε. Περιστρέφοντάς τον, δημιουργούνται τα πολλαπλά είδωλα.
Το μοντέλο μας εδώ είναι η υπέροχη Patricιa, από το πρακτορείο The Legion mgt, Ισπανίδα, η οποία και ενθουσιάστηκε από τα αποτελέσματα. Καλό σημάδι γιατί συχνά τα μοντέλα αντιδρούν όταν «τσαλακώνεται» κάπως η εικόνα τους. Το make up έκανε η Ηλέκτρα. Όλες οι φωτογραφήσεις έγιναν στο www.studio1416.com 
Nikon D7500 • Nikkor 18-140mm f/3,5-5,6 • ISO 3200 • 1/80sec • f/5,6 στα 105mm (αντιστοιχεί σε 157,5mm σε full frame)
Nikon D7500 • Nikkor 18-140mm f/3,5-5,6 • ISO 3200 • 1/125sec • f/5,3 στα 85mm (αντιστοιχεί σε 127,5mm σε full frame)
Αναδημοσίευση από το ΦΩΤΟγράφο Νο 274
